Piramidy, megality, menhiry, dolmeny
Jerzy Kijewski
Księżyc i Piramidy
Copyright © by Jerzy Kijewski
New York 2008
All rights reserved
ostatnia aktualizacja: 14-V-08
Narzędzia epoki megalitów Teatry i zamki Drogi i schody Księżycowa hipoteza
Wywiad Jerzego Prusa z autorem
W marcu 2008 r., krakowskie Wydawnictwo Dobry eBook opublikowało (w formie elektronicznej), moją książkę
pt. Księżyc i pramidy. W pracy tej prezentuję hipotezy, które mogą okazać się kluczem do wyjaśnienia kwestii
powstawania piramid egipskich, prekolumbijskich i wszystkich struktur megalitycznych rozsianych po całym świecie.
Mam nadzieję, że przedstawione hipotezy okażą się trafne – jeśli tak, to tym samym tajemnice piramid egipskich
i megalitów zostałyby wyjaśnione – zaś historii starożytnej przybyłaby nowa epoka – epoka megalitów.
Poniżej zamieszczam m.in. fragmenty książki, które mówią o najważniejszych hipotezach wyłożonych w pracy.
Książkę można nabyć pod adresem: http://www.dobryebook.pl/piramidy_megality_kromlechy_dolmeny-e-55.html
Jerzy Kijewski, New York, marzec 2008 r.
Tajemnica piramid i megalitów wyjaśniona
Wiele wskazuje na to, że Machu Picchu nie zostało wybudowane z obrobionych,
granitowych bloków, głazów i kamieni pozyskiwanych w kamieniołomach. Otóż Inkowie,
którzy nie znali żelaza, nie byli w stanie w żaden sposób wykuwać, czy wyskrobywać
bloków skały granitowej, ponieważ nie posiadali narzędzi, aby kuć tę niezmiernie twardą skałę.
Narzędzia z brązu były zbyt miękkie, zaś efektywne skrobanie granitu nie jest możliwe
nawet rylcem diamentowym. Także obecnie nie jesteśmy w stanie wykuwać bloków
granitowej skały, bez pomocy narzędzi z utwardzanej stali.
Jakim więc cudem granitowe Machu Picchu powstało?
Niezliczone ślady z czasów starożytnych ukazują, że twarde skały, jak np. granit, bazalt i andezyt,
obrabiano z niezwykłą, dziecinną wręcz, łatwością. W różnych rejonach świata znajduje się wiele
pojedynczych, głębokich zadrapań na skałach, podobnych do śladów wybierania gliny wielką,
jak łopata, łyżką. Zadrapania te są niemożliwe do wykonania w żadnym czasie,
oprócz (opisanej w książce) epoki megalitów. Wybieranie wielkich porcji urobku skalnego,
podczas rzeźbienia, obróbki skał, było kiedyś niezwykle efektywne:
¾ Bazaltowe rzeźby skalne w Grotach Adźanty i Elury w Indiach, wymagały usunięcia ponad
miliona ton urobku skalnego.
¾ Rzeźby skalne w Petrze, w Jordanii, także wymagały usunięcia około miliona ton skały piaskowej.
¾ Tysiące ton granitowego urobku skalnego usunięto w Aksum, w Etiopii, podczas wyskrobywania
granitowych stel i basenów, z których jeden mierzy ok. 60 m długości, ok. 20 m szerokości
i ok. 5 m głębokości.
¾ Sfinks w Gizie, w Egipcie, także nie został „wykuty”, ponieważ narzędzia z brązu były zbyt miękkie.
¾ Bloków skały wapiennej, na budowę piramid w Egipcie, także nie „wykuwano” w kamieniołomach
– z tych samych powodów.
Jakim więc cudem obrabiano twarde skały?
Otóż wiele wskazuje na to, że skały były kiedyś miękkie w dosłownym sensie. Liczne zdjęcia ukazujące
miękkość skał, nie pozostawiają wątpliwości, że skały rzeczywiście były miękkie. Ponad 4500 lat temu
miękki bazalt dosłownie był wgniatany, jak ciasto, ciężarem wozów na kołach.
Tak zwane „rzymskie drogi” w Weronie, Tivoli, Herkulanum, Pompejach, na Forum Romanum
w Rzymie, w Jerash i Petrze w Jordanii, są dosłownie powgniatane w niezliczonych miejscach.
Rzymskie powozy, którym przypisuje się koleiny w bazaltowych drogach, były zbyt lekkie aby wgniatać
bazaltową skałę. A nawet gdyby po tych drogach jeździły wozy obciążone wielotonowym ładunkiem,
to koleiny od kół nosiłyby ślady pokruszenia a nie powgniatania skały. Obecnie bazalt ma podobną
twardość do utwardzanej stali.
W starożytności istnieć musiały jakieś nieznane, nadzwyczajne warunki, które umożliwiały wyskrobywanie
kamiennym rylcem, w litej skale, miliony ton skalnego urobku. Tymi nadzwyczajnymi warunkami,
które umożliwiały wykonywanie niezwykłych i często gigantycznych rzeźb skalnych, jest prawdopodobnie
– opisana w książce – „księżycowa hipoteza”.
Miękkość skał w epoce megalitów wiązała się prawdopodobnie z przejściowymi zmianami grawitacji Ziemi,
spowodowanymi bliskością Księżyca, które mogły mieć miejsce ok. 3200 – 2200 lat p.n.e.
Księżyc znajdował się wówczas na orbicie geostacjonarnej, która była jednocześnie okresem
grawitacyjnego przesilenia Ziemia–Księżyc. Powodowało to ogromne przyciąganie tych dwóch ciał
niebieskich, na skutek czego materiał skalny na powierzchni ziemi stał się dosłownie miękki.
Dlatego rzeźbienie, niwelowanie i obrabianie skał było wówczas dziecinnie łatwe.
W książce dokładniej został opisany wpływ Księżyca na zmiękczenie skał w owym tysiącleciu.
A więc daty wszystkich struktur megalitycznych na świecie (jak np. piramidy, Machu Picchu, granitowe
stele i baseny w Aksum w Etiopii, gigantyczne rzeźby skalne w Petrze w Jordanii),
należałoby umieszczać w epoce megalitów, tj. ok. 3200 – 2200 lat p.n.e. Powszechnie przyjęte,
wcześniejsze datowania wielu struktur megalitycznych, wydają się mało prawdopodobne,
ponieważ „wykuwanie”, „skrobanie” i większa obróbka skał – poza tą epoką – nie były w ogóle możliwe.
Piramidy są rzeźbami skalnymi – a nie „budowlami”
Prawdopodobnie wszystkie piramidy i inne struktury megalityczne nie są „budowlami”, lecz rzeźbami
skalnymi wykonanymi w litej skale, które często były mozaikowane w imitację bloków skalnych,
głazów lub kamieni. W książce znajduje się wiele przykładów i dowodów, w postaci licznych zdjęć,
wskazujących na to, że piramidy i inne struktury kamienne z epoki megalitów nie są „budowlami” lecz
rzeźbami skalnymi. Na przykład zdjęcia fragmentów Piramidy Chefrena w Egipcie, które nie zostały
wymozaikowane w imitację bloków skalnych i pozostały gładkie na odcinkach kilkunastu metrów,
dowodzą że piramida nie została „zbudowana” lecz wyrzeźbiona w naturalnej górze wapiennej.
Zdjęcia piramid w Egipcie i Ameryce Środkowej, które jedynie częściowo zostały wyrzeźbione
w skalnych, pojedynczych górach – doskonale ilustrują etapy rzeźbienia monumentów. Również w litej,
macierzystej skale (podobnie jak słynny Sfinks) wyrzeźbione zostały gigantyczne obeliski, kolumny
i kolosalne posągi w Świątyni Amona w Karnaku i Luksorze w Egipcie.
Machu Picchu w Peru, także zostało wyrzeźbione w litej, granitowej skale (w III tysiącl. p.n.e., a nie jak
się obecnie sądzi, ok. 500 lat temu), i wymozaikowane w imitację bloków skalnych, głazów i kamieni.
Brak jakiegokolwiek spoiwa łączącego kamienie, wzmacnia przypuszczenie, że Machu Picchu zostało
w całości wyrzeźbione w litej skale.
Rzeźbienie piramid i wszystkich innych struktur megalitycznych odbywało się poprzez usuwanie,
zeskrobywanie materiału kamiennego, aż do uzyskania pożądanego kształtu.
Epoka megalitów – epoka miękkich kamieni
Miękkie kamienie – świadectwa, dowody
Hipoteza mówiąca, że skały na powierzchni ziemi w epoce megalitów były bardziej miękkie
aniżeli obecnie, jest niewątpliwie jednym z najbardziej kontrowersyjnych wniosków płynących
z moich dociekań. Skonfrontujmy z tą – wydawałoby się zrazu absurdalną – hipotezą garść faktów.
Początek epoki megalitów – pierwsze naczynia z twardych kamieni
Przyjmijmy, że początek epoki megalitów wyznaczają pierwsze wyrzeźbienia naczyń w twardych kamieniach
w Egipcie. Naczynia takie pojawiają się ok. 3200 lat p.n.e. Wykonane były z najtwardszych skał,
takich jak bazalt, dioryt, granodioryt, granit, porfir i andezyt. Naczynia wyskrobywano z jednej bryły kamiennej,
przypuszczalnie kawałkiem berylu lub dolerytu, które są twardsze od granitu.
W twardych skałach można było efektywnie dłubać i rzeźbić dopiero od około 3200 lat p.n.e., kiedy – na skutek
zbliżającego się przesilenia grawitacyjnego Ziemia–Księżyc – skały dostatecznie zmiękły i wyskrobanie naczynia
z bryły twardej skały nie nastręczało wówczas żadnych trudności. Obecnie nie jesteśmy w stanie wyrzeźbić,
wyskrobać czy wydrążyć podobnych naczyń (w twardej skale) żadnym minerałem, którego mogli używać
wówczas Egipcjanie – nawet rylcem diamentowym. Naczynia rzeźbione, wyskrobywane w najtwardszych
kamieniach, są, moim zdaniem, świadectwem tego, że od ok. 3200 lat p.n.e. kamienie były bardziej miękkie
i podatniejsze na obróbkę. Na taki właśnie przebieg przesilenia grawitacyjnego wskazują wyniki badań
naczyń kamiennych. Krótki artykuł zamieszczony w internecie przytaczam w całości:
Przegląd Geologiczny, vol. 53, nr 9, 2005
Naczynia kamienne starożytnego Egiptu
Franc Zalewski*
Prowadzone na terenie Egiptu, od czasów Napoleona, badania archeologiczne pozwoliły wielu muzeom świata
uzbierać imponujące kolekcje eksponatów. Jedną z licznych grup zabytków stanowią naczynia kamienne wykonane
ze skał krystalicznych. Ich liczba szacowana jest na około 30 000 egzemplarzy. Nie wiadomo jednak jak wiele
naczyń, pochodzących głównie z zakupów, znajduje się w prywatnych kolekcjach.
Surowce użyte do produkcji naczyń to takie skały magmowe i metamorficzne jak: bazalt, granit, porfir, dioryt oraz
serpentynit i in. Do wytwarzania naczyń używano także skał osadowych.
Różnorodność form naczyń jest imponująca, zaczynając od płaskich tac, mis, dzbanów kończąc na skomplikowanych
formach. Sposób ich obróbki i precyzja wykonania są godne podziwu. Standardowa grubość ścian wykończonych
naczyń wynosi od 8 do 4 mm. Niektóre wyjątkowe naczynia mają grubość ścianki porównywalną z grubością
skorupy jajka. Większa część naczyń z materiałów kamiennych została znaleziona w warstwach archeologicznych
kultur predynastycznych, wczesnodynastycznych i reprezentujących początki Starego Państwa. Znaleziono je także
w grobowcach pochodzących z tych okresów, gdzie stanowią wyposażenie zmarłego. Omawiane naczynia kamienne
datowane są na lata 3200-2500 p.n.e., czyli przełom neolitu i epoki wczesnego brązu.
* Zakład Mineralogii, Petrografii i Geochemii, Akademia Górniczo–Hutnicza, al. Mickiewicza 30, 30-059 Kraków
Ani wcześniej ani później naczyń z twardych kamieni nigdzie już nie wytwarzano, co wskazuje
na „księżycową hipotezę” – na księżycową przyczynę wytwórczości naczyń z twardych kamieni.
Naczynia z twardych skał z okresu predynastycznego i wczesnodynastycznego znajdują się m.in.:
– w University College London, Anglia;
– w Luwrze w Paryżu, Francja;
– w Petrie Muzeum w Londynie, Anglia;
– w Ashmolean Muzeum w Oxfordzie, Anglia.
Jeśli uświadomimy sobie, że rzeczywiście nie jest możliwe ręczne obrabianie twardych skał żadnym minerałem,
to nic nie stanie na przeszkodzie, aby przyjąć, że tysiące struktur architektonicznych, wyrzeźbionych
w twardych skałach, rozsianych po całym świecie, są dowodem i świadectwem tego, że w epoce megalitów
skały musiały być na tyle miękkie, że można je było obrabiać jakimś minerałem, który także zmiękł,
lecz pozostał twardszy w stosunku do innych skał.
Tak więc ok. 2700-2500 lat p.n.e. ludzie bez problemów wyskrobywali w twardych skałach nie tylko naczynia,
lecz wykonywali gigantyczne wyrzeźbienia w litej skale, gdzie usuwano setki tysięcy,
a nawet miliony ton urobku skalnego.
¾ W Machu Picchu w Peru usunięto setki tysięcy ton urobku granitowej skały.
Całe Machu Picchu zostało wyrzeźbione w litej skale.
¾ W Grotach Elury i Adźanty w Indiach, usunięto z bazaltowych wzniesień górskich setki tysięcy,
a prawdopodobnie ponad milion ton skały, pozostawiając nam fascynujące rzeźby i struktury architektoniczne
wykonane w litej skale i ciągnące się na przestrzeni kilku kilometrów.
od lewej: Bazaltowy Monument Kailasa, Groty w Elurze 2. Bazaltowy Monument Kailasa 3. Bazaltowe Groty Adźanty
¾ Gigantyczne, dochodzące do 20 m wysokości, tarasy i ponad 2000 km kanałów wodnych (hiszp. levadas)
wyrzeźbiono w bazaltowych skałach na portugalskiej Maderze, na Atlantyku.
http://farm1.static.flickr.com/71/224341094_15d355d35c_b.jpg – levadas
Levada w Rabacal, Madera, Portugalia
http://farm1.static.flickr.com/170/366249580_1c72dd706a_b.jpg
¾ Ogromne tarasy wyrzeźbiono w twardej, andezytowej, litej skale, usuwając setki tysięcy ton
skalnego urobku, w Ollantaytambo i Pisac w Peru.
¾ W Petrze, w Jordanii znajdują się gigantyczne rzeźby skalne. Skały piaskowe. Największe rzeźby dochodzą
do 50 m wysokości. Uważa się, że rzeźby skalne w Petrze wymagały usunięcia kilku milionów ton skalnego urobku.
El Deir, Petra. Gigantyczna rzeźba wykonana w litej skale w podobnym czasie, co Piramida Cheopsa w Egipcie.
Monument mierzy 45 m wysokości i 50 m szerokości.
od lewej: El Deir, Petra 2. Rzeźby skalne w Petrze 3. Al Khazneh, Petra
Przykładów jest wiele. Setki gigantycznych wyrzeźbień w litej skale, w epoce megalitów, znajdujemy niemal
na całym świecie. Ilustrują nam one, z jaką ogromną łatwością wyskrobywano, szlifowano i rzeźbiono
twarde skały – szczególnie w pierwszym okresie przesilenia grawitacyjnego tj. ok. 2700-2500 lat p.n.e.
Miękkie skały w epoce megalitów (ok. 3200 – 2200 lat p.n.e.)
Pompeje, Włochy. Megalityczne ulice wyrzeźbione w litej, bazaltowej skale. Około 4500 lat temu miękki bazalt
dosłownie uginał się i był wgniatany, jak ciasto, ciężarem wozów na kołach. Tak zwane „rzymskie drogi” w Pompejach
są dosłownie powgniatane w niezliczonych miejscach. Podobne koleiny znajdują się w Veronie, Herkulanum,
na Forum Romanum w Rzymie, na Via Appia Antica blisko Rzymu, i w Jerash i Petrze w Jordanii.
Megalityczne ulice w Pompejach wyrzeźbione w litej, bazaltowej skale. Koleiny sprzed 4500 lat.
http://farm1.static.flickr.com/201/474317676_5d9e8b8b03_b.jpg
od lewej: koleiny w Pompejach 2. Bazaltowa ulica w Pompejach 3. Bazaltowa ulica w Herkulanum, Włochy
Tak zwane „rzymskie drogi” nie były brukowane, lecz rzeźbione (w litej skale) w mozaikę przypominającą bruk.
Obrysowanie imitowanych kamieni brukowych wykonywano kamiennym rylcem trzymanym w dłoni,
który dosłownie wgniatał, gładką pierwotnie, nawierzchnię skały.
Dolina Aosty, Północno-Zachodnie Włochy. Droga sprzed 4500 lat, wyrzeźbiona w litej, wapiennej skale.
Kamienne koła wozów obciążonych ładunkiem wgniotły miękką wówczas skałę, tworząc nierzadko
kilkunastometrowe koleiny.
http://www.italianvisits.com/images/valdaosta-im/aosta-medievalstreet.jpg
Dendera, Egipt. Skała piaskowa. Bardzo głębokie, pojedyncze zadrapania twardym kamiennym rylcem,
przypuszczalnie dolerytowym – obecnie absolutnie niemożliwe do wykonania nawet rylcem diamentowym.
Wybieranie stosunkowo dużych porcji urobku skalnego było (w okresie gładzonym) dziecinnie łatwe.
Być może jedna osoba w ciągu kilku minut wykonała tych kilkanaście pojedynczych, potężnych,
głębokich zadrapań. Na podstawie licznych, podobnych zdjęć, możemy w przybliżeniu ustalić, że jedna osoba,
w ciągu 15 min. mogła wyskrobać, usunąć ok. 1 m3 dowolnej skały, czyli średnio – prawie 3 tony.
http://farm2.static.flickr.com/1282/1086056264_57458b4c2c_o.jpg
Miękki granit w Asuanie, Egipt. Twarda skała granitowa. Największy obelisk na
świecie (tzw. niedokończony). Po ukończeniu liczyłby ok. 42 m długości i ważyłby
ok. 1270 ton. Bok kwadratu podstawy kolosa wynosi ok. 4,2 m. Bardzo wyraźnie ślady
wybierania materiału skalnego wokół obelisku ujawniają, że ok. 2500 lat p.n.e. granit
wybierano z dziecinną łatwością. Obecnie w ogóle nie jest możliwe efektywne skrobanie
granitowej skały żadnym rylcem – ani stalowym, ani diamentowym. Ślady w obrębie
obelisku uważa się, prawdopodobnie niesłusznie, za ślady kucia (czym?),
podczas gdy ślady wyraźnie wskazują na skrobanie dolerytową bryłą,
jakich wiele tu znaleziono. Według przedstawionej tu hipotezy, Niedokończony Obelisk
został wykonany ok. 2500 lat p.n.e., a nie
jak się obecnie uważa, ok. 1000 lat wcześniej.
Turyści na dnie głębokiego rowu okalającego Niedokończony Obelisk.
Granit wybierano z dziecinną łatwością – jak gdyby to była glina.
http://farm3.static.flickr.com/2096/1536013566_e2262cbf6a_o.jpg
Niedokończony Obelisk. Wybieranie granitowego urobku skalnego było dziecinnie łatwe i niezwykle efektywne.
http://www.waseda.jp/prj-egypt/sites/Aswan/Aswan17.jpg
Aby wydrążyć tzw. „Baseny królowej Saby” w Aksum, w Etiopii, musiano usunąć prawdopodobnie sto razy
więcej urobku skalnego (także granitowego), niż usunięto podczas rzeźbienia „Niedokończonego Obelisku”
w Asuanie. To nie są żarty – jeśli kiedyś usuwano ręcznie setki tysięcy ton granitowego, andezytowego lub
bazaltowego urobku, to świadczy, że w epoce megalitów była możliwość obrabiania twardych skał i rzeźbienia
olbrzymich monumentów skalnych – możliwość, której już dzisiaj nie ma.
http://p.vtourist.com/2323068-Things_To_Do-Axum.jpg
Miękka skała (andezyt) w Ollantaytambo, Peru. Charakterystyczne, ręczne zadrapania skały,
niemożliwe do wykonania w żadnym czasie, oprócz epoki megalitów. Na drodze z „kamieniołomów”
Kachiqhata do świątyni Słońca w Ollantaytambo znajduje się blok skalny o długości 6 m i boku ok. 1,60 m.
Jest to andezyt (7 Mohs) – jedna z najtwardszych skał. Zdjęcia ujawniają charakterystyczne ślady
pojedynczych skrobnięć ryolitowym, kwarcytowym lub hematytowym rylcem. Jedno zadrapanie takim
rylcem pozwalało kiedyś na usunięcie stosunkowo dużej porcji materiału skalnego: ze zdjęć wynika,
że ok. 3-5 kg. Tego rodzaju pojedyncze skrobnięcia są dzisiaj absolutnie niemożliwe do wykonania.
http://home.earthlink.net/~rnisbet/weary5.jpg
Miękkie skały piaskowe w kamieniołomach w Gebel Silsilah West, Egipt. Charakterystyczne, ręczne
zadrapania skały, niemożliwe do wykonania w żadnym czasie, oprócz epoki megalitów. 4,5 tys. lat temu
skałę można było skrobać niezwykle efektywnie, ponieważ kamienie były miękkie niemal jak glina.
http://www.waseda.jp/prj-egypt/sites/Silsilah/SilW29.jpg
Miękka skała granitowa w Machu Picchu, Peru. Megalityczne struktury w Machu Picchu nie powstawały
przez „budowanie”. Skałę skrobano tu, zdrapywano, dłubano, szlifowano lub ściarano. Na pierwszym planie
charakterystyczne zadrapania granitowej skały, niemożliwe do wykonania w żadnym czasie, oprócz epoki megalitów.
http://farm1.static.flickr.com/64/206159733_48a6eb317c_o.jpg
Miękki granit w Sigirija, Sri Lanka. Granitowe schody wykonane ok. 2700-2500 lat p.n.e.
W epoce miękkich skał, można było wybrać, wyskrobać, prawdopodobnie ok. 1 m3
(prawie 3 tony) dowolnej skały w ciągu 15 min.
Pojedyncze wyżłobienia, widoczne na zdjęciu, wykonywano prawdopodobnie jednym ruchem,
jednym zadrapaniem, dużym rylcem kamiennym. Schody wydłubywano często bezładnie,
ponieważ oszczędność pracy nie liczyła się zupełnie. Obok, metalowe schody dla turystów.
http://farm3.static.flickr.com/2144/2114372981_a071b39220_b.jpg
http://farm2.static.flickr.com/1200/1354322133_1635d155be_b.jpg
Miękka skała na Zamku Regenstein, Niemcy.
http://farm3.static.flickr.com/2257/1789273173_838244dba6_b.jpg
rys. J. Kijewski
Piramidy są rzeźbami skalnymi – a nie „budowlami”
Przypuszczalnie wszystkie piramidy były pierwotnie rzeźbami skalnymi gładzonymi.
Piramidy najprawdopodobniej są rzeźbami wykonanymi w naturalnych, monolitycznych skałach.
Prawdopodobnie wszystkie piramidy w starożytnym świecie – piramidy w Egipcie, Sudanie,
Ameryce i Azji – powstawały przez rzeźbienie pojedynczej góry lub wzniesienia skalnego.
Rzeźbienie piramid odbywało się poprzez usuwanie materiału kamiennego, aż do uzyskania pożądanego kształtu.
Etapy rzeźbienia piramid, jak również wszystkich innych struktur megalitycznych, możemy podzielić na dwa okresy.
Pierwszy etap to okres rzeźb gładzonych, kiedy Księżyc znajdował się już na orbicie geostacjonarnej.
Okres ten zaczął się ok. 2700 lat p.n.e., a skończył się ok. 2500 lat p.n.e. Okres drugi,
to okres wyrzeźbień dłubanych – od ok. 2500 do ok. 2200 lat p.n.e. W okresie tym, niezwykle efektywne
rzeźbienie gładzone nie było już możliwe, ponieważ skały były wówczas zbyt miękkie i kruche.
Piramida Cheopsa, Giza, Egipt. W przypadku piramid w Gizie, Sakkarze, Dahszur i innych,
mamy do czynienia z zaplanowanymi, gigantycznymi rzeźbami, których docelowy wizerunek mogła sugerować
sama konkretna góra, naturalnie uformowana w kształcie piramidy. Około 5 tys. lat temu, tam gdzie znajdują się
obecnie piramidy w Gizie, wznosiły się właśnie trzy takie wapienne góry, porośnięte bujną roślinnością.
Dwie najwyższe mogły mieć ok. 160 metrów wysokości. Prawdopodobnie już sam naturalny kształt pewnych
gór wapiennych w Gizie, Sakkarze, Abusir, Dahszur i Medum, sugerował niejako – jaki monument należałoby
wyskrobać i wyrzeźbić w skalnym monolicie. A więc od topografii danego, konkretnego terenu, pomysłowości
i liczby ówczesnych ludzi w konkretnym miejscu, w znacznej mierze zależało, co i jak będzie wyrzeźbione.
Twardość kamienia nigdzie nie stanowiła przeszkody – równie efektywnie skrobano bardzo twardą skałę
pochodzenia wulkanicznego jak granit, bazalt i andezyt, i bardziej miękką skałę wapienną. Można odnieść
wrażenie, że wymienione skały były niemal równie miękkie i dawały się równie łatwo kształtować i rzeźbić.
Gładzone rzeźbienie piramid i wielu innych struktur megalitycznych na świecie było najmniej pracochłonne.
Przynajmniej o wiele mniej pracochłonne niż budowanie piramidy z osobnych, 2,5‑tonowych bloków skalnych.
Nieporównywalnie łatwiej było wyrzeźbić piramidę z naturalnego wzniesienia skalnego, które już miało kształt
piramidy docelowej, niż zbudować monument z wyskrobanych pojedynczo głazów. Trzeba je było
przytransportować na miejsce i umieścić w strukturze piramidy. Każdy blok (sześcian) musiał zostać pozyskany
w kamieniołomach i oskrobany aż z sześciu stron. Bloki skalne w piramidzie Cheopsa ważą średnio
od 1,5 do 2,5 tony każdy, i jest ich w sumie ok. 2,3 miliona – jak się obecnie przypuszcza. A więc
wyprodukowanie ok. 2,3 mln stosunkowo dużych głazów i ułożenie z nich piramidy musiało być o wiele bardziej
pracochłonne i skomplikowane, niż w przypadku wyrzeźbienia piramidy w naturalnej skale,
przypominającej piramidę, gdzie wystarczyło zniwelować tylko w cztery ściany piramidy pod równym kątem,
przy czym potężny trzon piramidy pozostawał nietknięty żadną pracą. Jeśli można było wyskrobać ok. 2,3 mln
poszczególnych bloków skalnych w kamieniołomach skały wapiennej i wznieść z nich piramidę Cheopsa,
jak się powszechnie przyjmuje, to nieporównanie łatwiej i mniejszym nakładem pracy można było wyskrobać
i wyrzeźbić piramidę bezpośrednio w wapiennej górze.
Sfinks, Giza, Egipt. Wysokość Sfinksa, podobnie jak piramid, zależała
od tego, jak głęboko sięgnęła niwelacja skały wapiennej wokół monumentu.
Podobnie jak ten postument wyrzeźbiono w macierzystym podłożu skalnym,
tak samo wyrzeźbiono piramidy w wapiennych górach. Nie ulega dziś
wątpliwości, że Sfinks w Gizie (ok. 57 m długości i 20 m wysokości)
jest rzeźbą wykonaną w litej, macierzystej skale, powstałą poprzez
usuwanie materiału kamiennego, aż do uzyskania pożądanego kształtu.
Niwelacja skalnego gruntu
Kiedy oczyszczono z roślinności i gleby powierzchnię wokół rzeźbionych gór w Gizie, zaczęto niwelować
skalny teren szorując powierzchnię skały dużymi bryłami granitowymi, lub jeszcze twardszymi bryłami
skały dolerytowej. Do niwelacji skalnego gruntu używano być może wielkich (3-7–tonowych) głazów.
Jeden metr sześcienny kamienia równa się średnio ok. 2,6 tony. Otóż nie przez budowanie, lecz poprzez
permanentne niwelowanie skalnego terenu wokół piramidy uzyskiwano w rezultacie jej większe rozmiary.
Wysokość piramid, menhirów i wielu innych struktur megalitycznych zależała często od tego, do jakiego
poziomu sięgnęła niwelacja terenu skalnego wokół rzeźbionego monumentu. Gdyby, przykładowo,
teren wokół Piramidy Cheopsa zniwelowano jeszcze o 5 m w dół, to piramida byłaby o 5 m wyższa, a bok
podstawy jej kwadratu byłby odpowiednio dłuższy.
Giza, Egipt. Pobliże Piramidy Cheopsa. Niwelowanie terenu skalnego odbywało się poprzez szorowanie
powierzchni skały dużym, kilkutonowym głazem granitowym lub dolerytowym. Duże głazy do niwelacji
widoczne są w dołach obok piramidy i w wielu innych miejscach na świecie.
http://egyptphoto.ncf.ca/khufu%20boat%20pit_640.jpg
http://egyptphoto.ncf.ca/Khufu%27s%20Queens%20boat%20pit_640.jpg
Na zdjęciu – zniwelowanie terenu skalnego obok Piramidy Chefrena. W tle Piramida Cheopsa.
Wysoką, ok. 10–metrową, ścianę skalną rzeźbiono na gładko z podobną łatwością jak glinę.
Nie przez budowanie, lecz poprzez niwelowanie terenu wokół piramidy uzyskiwano jej większe rozmiary.
Nie są to kamieniołomy, z których pozyskiwano rzekome bloki skalne na budowę piramidy, lecz niwelacja
terenu skalnego przerwana ok. 2500 lat p.n.e. Pryzmy widoczne na pierwszym planie ujawniają sposób,
w jaki niwelowano teren. Podobne pryzmy skalne znajdują się w Ramesseum w Egipcie,
Pisac w Peru, na Sycylii i wielu innych miejscach.
http://egyptarchive.co.uk/images/khafre/09_khafre_cutting.jpg
Gigantyczne zniwelowanie wapiennej skały Gibraltaru.
Zniwelowany teren ma ok. 1000 m długości i ok. 350 m wysokości.
Powierzchnia tego zniwelowania pokryłaby powierzchnie ścian ponad trzech piramid Cheopsa.
http://farm1.static.flickr.com/79/270093153_a67f2aded5_o.jpg
rys. J. Kijewski
Kanion Colca, Peru. Gigantyczne, tarasowe zniwelowanie fragmentu skalnej góry sprzed 4500 lat.
http://farm1.static.flickr.com/105/274283193_54d359ab51_o.jpg
Herkulanum, Włochy. Gigantyczne wyrzeźbienia w litej, bazaltowej skale. Około 4500 lat temu.
2. Monte Alban, Meksyk. Piramidy wyrzeźbione (w III tysiącl. p.n.e.) na szczycie zniwelowanego
wierzchołka góry. Andezyt lub bazalt. Piramidy powstawały głównie poprzez niwelacyjne
metody rzeźbienia terenu skalnego a nie poprzez „budowanie”.
Uważa się, że Monte Alban powstawało od ok. V w. p.n.e.
Piramidy w Ameryce
Bazaltowa piramida Tazumal, Salwador. Jedna z nielicznych piramid na świecie, na której niemal w całości
zachowała pierwotna rzeźba gładzona. Jednakże pewne fragmenty tej piramidy zostały również oszpecone
rzeźbą dłubaną. Jej charakterystyczną cechą jest, że nie jest ona wymozaikowana w imitację bloków lub
głazów skalnych, ale jej tarasowa powierzchnia pozostała zupełnie gładka, co wyjątkowo dobrze dowodzi,
że piramida nie jest budowlą, lecz rzeźbą skalną.
http://farm4.static.flickr.com/3250/2353290707_e1aeab3565_b.jpg
http://farm1.static.flickr.com/209/509293574_bea1fdbd23_b.jpg
Bazaltowa Piramida w Casa Blanca, Salwador.
Piramida ewidentnie została wyrzeźbiona,
a nie „zbudowana”. Około 4500 lat temu.
Bazaltowa Piramida w San Andres, Salwador.
Piramida ewidentnie została wyrzeźbiona,
a nie „zbudowana”. Około 4500 lat temu.
Piramida Słońca, Teotihuacan, Meksyk. Około 2700–2200 p.n.e.
Na szczególną uwagę zasługuje największa piramida w Ameryce – Piramida Słońca w Teotihuacan.
Jest to rzeźba wykonana w skalnej, prawdopodobnie andezytowej lub bazaltowej górze, powstała poprzez
usuwanie materiału kamiennego, aż do uzyskania pożądanego kształtu.
Na trzech ścianach piramidy zalegają charakterystyczne nieusunięte, niezeskrobane pozostałości skalne.
Pozostałości te są w kształcie, przeważnie kilku, kilkunastometrowych, podłużnych, pionowych,
schodkowych pasów (ok. metrowej szerokości). Te schodkowe pasy świadczą m.in., że piramidy
nie były budowane, lecz wyskrobywane i rzeźbione w skalnych górach lub wzniesieniach.
Uważa się, że początki Teotihuacan sięgają II w. n.e.
rys. J. Kijewski
Skałę zeskrobywano metodą schodkową, widoczną na rysunku.
http://farm1.static.flickr.com/150/430899030_b355e433c9_o.jpg – foto Piramidy Słońca
Świątynia Amona w Karnaku. Około 2700–2200 p.n.e.
Na wewnętrznej ścianie pierwszego pylonu widoczne są nieusunięte
pozostałości skalne, przyklejone niejako do pylonu. Mają one
ok. 9 m wysokości, szerokość owego „gruzu” liczy ok. 20 m,
zaś głębokość ok. 10 m. Pozostałości te są w kształcie pionowych
podłużnych pasów, przedzielonych około metrowej szerokości
wyżłobieniami. Niektórzy badacze uważają, że są to pozostałości
rampy, która była potrzebna do zbudowania pylonu. Ze zdjęć
internetowych można jednak wywnioskować, że zarówno wyrzeźbiony
w mozaikę
prostokątną pylon, jak i te pozostałości skalne, to monolit skalny.
W ten właśnie sposób
(podobnie jak na Piramidzie Słońca w Meksyku) zeskrobywano zbędny materiał skalny, rzeźbiąc kształt
całego pylonu. Nieusunięte pozostałości skalne uwidaczniają, że pylony (i zarazem cała Świątynia Amona
w Karnaku i w Luksorze) zostały wyskrobane i wyrzeźbione, częściowo od góry do dołu, w dużym masywie
skały piaskowej. Rzeźbienie wszystkich struktur megalitycznych, odbywało się poprzez usuwanie,
zeskrobywanie materiału kamiennego, aż do uzyskania pożądanego kształtu.
Uważa się, że Świątynię Amona w Karnaku budowano w XX–XVIII w. p.n.e.
Piramidy w Egipcie
Pierwotne rzeźby gładzone i późniejsze wyrzeźbienia dłubane – podobieństwa na całym świecie.
Podobny los do piramid amerykańskich, spotkał być może wszystkie piramidy w Egipcie,
które pierwotnie były rzeźbami gładzonymi. Piramidy te zostały później
– bardziej lub mniej – oszpecone przerzeźbieniami dłubanymi.
Piramida Cheopsa, Egipt. Monolityczna rzeźba wykonana w skalnej, wapiennej górze.
Piramida Cheopsa mogła być początkowo wyrzeźbiona, w sposób gładzony, we wzór
imitujący bloki skalne, podobny niejako do „szachownicy”. Natomiast w drugim okresie
przesilenia niemal cała „szachownica” została przerzeźbiona i oszpecona rzeźbą dłubaną.
Pewne fragmenty owej pierwotnej „szachownicy” zachowały się do chwili obecnej
w dobrym stanie. Podobną pierwotną rzeźbą „szachownicy” zostały wykonane fragmenty
Piramidy Chefrena, widoczne szczególnie dobrze u spodu monumentu.
Piramida Chefrena, Giza, Egipt. Monolityczna rzeźba wykonana w skalnej, wapiennej górze.
Piramida pierwotnie została wyrzeźbiona w sposób gładzony, następnie brutalnie oszpecona
przerzeźbieniami dłubanymi. Piękny, pierwotny fragment rzeźby gładzonej zachował się na szczycie piramidy.
W wielu miejscach piramidy nie ma nawet mozaiki imitującej „bloki skalne”. Zamiast „bloków skalnych”
widzimy jedynie kilkunastometrowe fragmenty kilku tarasów wyrzeźbionych w litej, macierzystej skale.
Niewymozaikowane fragmenty Piramidy Chefrena i innych piramid świadczą, że „bloków skalnych” nie ma,
że zamiast „bloków” są jedynie poziome i pionowe wyżłobienia, imitujące bloki.
Fragmenty te pozostały zupełnie gładkie i niewymozaikowane, co m.in. uwidacznia nie tylko brak
„kamiennych głazów układanych jeden na drugim”, lecz dowodzi ponadto, że piramida nie jest budowlą,
lecz monolitem, rzeźbą wykonaną w skalnej górze.
Na pierwszym planie (na zdjęciu) Piramida Chefrena, w tle Piramida Cheopsa. Długie, kilkunastometrowe
tarasy niewymozaikowanej, litej skały (kilka tarasów od spodu piramidy) ujawniają brak bloków skalnych.
http://farm3.static.flickr.com/2111/2101282064_cbaf78e09a_o.jpg
Piramida Czerwona w Dahszur, Egipt. Monolityczna rzeźba skalna w
wapiennej górze. Niemal cała powierzchnia piramidy, wyrzeźbiona pierwotnie
na gładko, została zniszczona późniejszymi przerzeźbieniami dłubanymi.
Tylko u spodu piramidy zachowały się nieliczne fragmenty pierwotnych
wyrzeźbień gładzonych.
Ogromne, nieusunięte pozostałości skalne, zalegające wokół dolnych
fragmentów czterech ścian piramidy świadczą, że nie została